جمعه ۱۸ تیر ۱۳۹۵ - ۱۰:۲۰

تحلیل وضعیت مستندسازی در کشور از منظر سینماگران؛

لزوم پرهیز از دورویی، نفاق و نگاه های باندی و جناحی، به کارگیری سیاست های تشویقی برای جذب مخاطب، جلوگیری از خانه نشینی پیشکسوتان، آموزش فیلمسازان جوان و توجه به سینمای استراتژیک

کیوان نیا-کارت-اسکویی-ورهرام-خالدی-باقری نیا-برجی-قنبری-دریانوش-میراب اقدم

سینماپرس: تعدادی از فیلمسازان سینمای مستند پرهیز از نگاه های باندی و جناحی، به کارگیری سیاست های تشویقی برای جذب مخاطب، اجباری شدن آموزش برای ورود فیلمسازان جوان و توجه به سینمای استراتژیک را تنها راه نجات سینمای رو به اضمحلال مستند در کشور برشمردند و خواستار به کارگیری مدیرانی خردمند در این سینما شدند که تنها به فکر منافع شخصی خود نبوده و با خلاقیت و نوگرایی قصد تحول این گونه مهم سینمایی را داشته باشند.

به گزارش خبرنگار سینماپرس سینمای مستند یکی از مهمترین گونه های سینمایی در سراسر جهان است  چرا که این سینما سعی دارد به بازگویی حقایق بپردازد و از این رو می تواند تأثیرات مثبتی را در میان مخاطبان به وجود بیاورد. اهمیت و کاربرد فیلم مستند به عنوان یک رسانه موثر روشن است. سینمای مستند با مناسبات اقتصادی سر و کار ندارد، سینمای مستند بازتاب دهنده توجه و حساسیت شخص هنرمند است به یک پدیده واقعی و عینی؛ انگیزه اصلی ساخت فیلم مستند ایجاد تغییر است و ایجاد این تغییر اکثراً به واسطه عدم رضایت از شرایط حاکم به آن وضع یا موقعیت است.

بسیاری از کشورهای پیشرفته جهان برای دستیابی به منافع سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، نظامی و... حکومت های خود مبادرت به تولید فیلم های مستند کرده و از آنجا که فرهنگ تماشای فیلم مستند در کشورهای شان امری جا افتاده است مردم خود را با خواسته های خود در هر زمینه ای همراه و همسو می سازند اما متأسفانه در جمهوری اسلامی ایران هرگز چنین اتفاقی نتوانسته رخ بدهد که دلایل آن بسیار متعدد و پیچیده است. متأسفانه به نظر می رسد طی سه  سال اخیر روند مستندسازی در سینمای کشور با مدیریت و هدایت مدیران مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی به عنوان متولیان اصلی سینمای مستند، به گونه ای شده است که کمتر رضایت عمومی در آن دیده می شود؛ باند بازی، جناح گرایی و ایجاد حلقه ای معدود از سینماگران به عنوان مشاوران مدیرعامل این مرکز باعث شده تا عموم سینماگران در آن جایی نداشته باشند.

دست اندرکاران سینمای مستند از عملکرد امیر تاجیک مدیر سابق شبکه سینمای مستند به عنوان مدیری خلاق و نوگرا به نیکی یاد کرده اند و آرزومند به کارگیری مدیرانی از این جنس در سینمای مستند کشور هستند.

سینمای مستند امروزه از دردهای بی شماری رنج می برد و نیازمند حمایت جدی از سوی دستگاه های دولتی از جمله مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی و شبکه مستند است.

سینماپرس در همین راستا و به منظور بررسی روند سینمای مستند در کشور، گفتگویی با ۱۰ تن از مستندسازان متعلق به نسل های مختلف از جمله: شاهرخ کیوان نیا، محمد کارت، مهرداد اسکویی، فرهاد ورهرام، لقمان خالدی، محمدجعفر باقری نیا، رضا برجی، رهبر قنبری، رضا دریانوش و شهرام میراب اقدم انجام داده است که ماحصل آن برای اطلاع بیشتر مخاطبان گرامی در ذیل مطلب نقل شده است:

 

کیوان نیا: نفاق و دورویی مدیران سینمایی باعث افت جدی سینمای مستند شده است/ حلقه مفقوده سینمای ایران؛ عدم تربیت نیروهای متعهد و متخصص!

شاهرخ کیوان نیا مستندساز سینمای کشور گفت: متأسفانه تجربه ثابت کرده که مدیران سینمایی کشور مدت ها است که با ارزش های انقلابی و اسلامی دچار زاویه شده اند و نفاق و دورویی مدیران سینمایی باعث افت جدی سینمای مستند شده است. علیرغم شعارهای زیبا و عوام فریبانه ای که ما به کرات از دهان مدیران سینمایی کشور مبنی بر ارزش مداری و حمایت و فرهنگ سازی در رابطه با سینمای استراتژیک می شنویم متأسفانه رویکرد مدیران سینمایی کشور منطبق با ارزش های انقلاب اسلامی نیست و آن ها به فاصله بسیار زیادی با آرمان های انقلاب و خواسته های مقام معظم رهبری و ارزش هایی که شهدا برای آن جان دادند دچار شده اند. دوشنبه ۳۱ خرداد ۱۳۹۵

 

کارت: شبکه مستند و گروه سینمایی «هنر و تجربه» تأثیر مثبتی در اشاعه سینمای مستند دارند/ فردگرایی در سینمای مستند آسیب زننده است!

محمد کارت فیلمساز جوان سینمای مستند در رابطه با وضعیت فعلی سینمای مستند در کشور گفت: خوشبختانه طی یک سال گذشته شبکه مستند و گروه سینمایی «هنر و تجربه» تأثیر مثبتی در اشاعه سینمای مستند داشته اند و بخشی از مردم را که شاید پیش از این هرگز توجهی به آثار سینمای مستند نداشتند به سوی تماشای این گونه آثار ترغیب کردند. شبکه تلویزیونی مستند محفل مهمی برای توزیع و عرضه سینمای مستند است و چرخه خوبی را برای تمامی اهالی سینمای مستند راه انداخته و باعث شده تا آثار مستند به راحتی از تولیدکننده به دست مصرف کننده برسد. سه‌شنبه ۱ تیر ۱۳۹۵

 

اسکویی: سینمای مستند از عدم تخصیص بودجه کافی و آموزش اصولی رنج می برد/ برخی فیلمسازان جوان با ساخت یک فیلم خود را استاد سینما می دانند

مهرداد اسکویی مستندساز برجسته کشورمان در رابطه با وضعیت تولید آثار مستند در کشور گفت: سینمای مستند از عدم تخصیص بودجه کافی و آموزش اصولی رنج می برد و معتقدم مسئولان و مدیران سینمای مستند باید بیش از پرداختن به سایر موضوعات غیر ضروری تدبیری جدی برای رفع این گونه مشکلات داشته باشند تا ما بتوانیم شاهد رشد و ارتقای سینمای مستند در کشور باشیم. حلقه مفقوده سینمای کشور ما مبحث بسیار مهم آموزش است و مسئولان سینمایی آنچنان که باید به این مسأله توجهی ندارند این در حالی است که در اغلب کشورهای دنیا بیش از آنکه تولید اهمیت داشته باشد مبحث آموزش دارای اهمیت است تا در آینده بتوانند آثار شاخص و درخور توجهی را تولید کنند. سینمای مستند برای رشد و تعالی نیاز به آموزش کلان به تمامی علاقه مندان این گونه سینمایی دارد و از سوی دیگر یکی دیگر از مواردی که در این زمینه بسیار مهم به نظر می رسید مبحث بازآموزی است چرا که بسیاری از مستندسازانی که این روزها در سینمای مستند مشغول به فعالیت هستند و استعداد خوبی هم در این زمینه دارند به صورت تجربی وارد این عرصه شده اند و نیاز است که در کنار آن ها اساتید مستندسازی کشور به عنوان مشاور قرار داشته باشند تا اگر توان آن ها در تولید مستندسازی مثلاً ۴۰ درصد است بتواند به بیش از دو برابر افزایش پیدا کند. چهارشنبه ۲ تیر ۱۳۹۵

 

خالدی: مشکلات سینمای مستند ریشه ای است/ برای ترغیب مردم به سمت تماشای آثار سینمای مستند نیاز به فرهنگ سازی داریم

لقمان خالدی مستندساز جوان کشور گفت: مشکلات سینمای مستند در کشور ما ریشه ای است و به جامعه ما باز می گردد که اغلب افراد آن دوست ندارند واقعیت ها را ببینند و بشنوند! سینمای مستند این فرصت را برای تمامی آحاد افراد جامعه به وجود می آورد که واقعیت های رایج در جامعه را به خوبی ببینند و بشنوند؛ در جامعه ما زخم های زیادی وجود دارد که اگر بخواهیم آن ها را درمان کنیم بایستی دانش و آگاهی در رابطه با چرایی به وجود آمدن آن زخم ها داشته باشیم و سینمای مستند به خوبی در این زمینه می تواند راهگشا باشد. متأسفانه ما همواره مایل هستیم چشم خود را روی دردها و زخم ها ببندیم و تخیل کنیم و شاید به همین علت است که سینمای مستند در کشور ما چندان خواهانی ندارد و در عوض سینمای داستانی که با تخیل فیلمنامه نویس و فیلمساز همراه است با استقبال خوبی از سوی مخاطبان روبرو می شود. شنبه ۵ تیر ۱۳۹۵

 

باقری نیا: مدیران نباید تنها از فیلمسازان نزدیک به جریان های سیاسی متبوع شان برای ساخت آثار دعوت کنند

محمدجعفر باقری نیا کارگردان سینما در رابطه با وضعیت این روزهای سینمای مستند در کشور گفت: یکی از بزرگترین معضلات سینمای کشور ما این است که در هر دولتی مدیران سینمایی تنها از فیلمسازان نزدیک به جریان های سیاسی متبوع خود استفاده می کنند و همین باعث می شود بخش اعظمی از اهالی سینما در هر دوره ای نادیده گرفته شده و زندگی خود را با سختی بگذرانند. اینکه سرمایه های سینمای کشور در هر دولتی به صورت دستوری به بخش معدود و خاصی از اهالی سینما اختصاص پیدا کند کاری بسیار غلط است و مدیران سینمای کشور در تمامی دولت ها باید به این نکته مهم توجه داشته باشند و درصدد جذب حداکثری اهالی سینمای کشور باشند. سینمای مستند یکی از مهمترین گونه های سینمایی در سراسر دنیا است که برخی از کشورها و حکومت ها اهمیت زیادی به این نوع سینما می دهند و از این رو ما نیز در کشورمان باید به اهمیت این سینمای مهم پی ببریم و درصدد رشد و ارتقای کیفیت آثار تولید شده مان در این زمینه باشیم چرا که سینمای مستند می تواند در بسیاری از زمینه ها از جمله مسائل سیاسی، اقتصادی و... راهگشا باشد. یکشنبه ۶ تیر ۱۳۹۵

 

ورهرام: به سینمای مستند در کشور ما به عنوان یک حرفه و شغل نگاه نمی شود/ این روزها مستندسازان واقعی، باتجربه و پیشکسوت خانه نشین شده اند

فرهاد ورهرام مستندساز برجسته سینمای کشور گفت: به سینمای مستند در کشور ما به عنوان یک حرفه و شغل نگاه نمی شود و به همین دلیل است که هر شخصی می تواند به عنوان مستندساز وارد این حیطه شده و از نهادهای مختلف بودجه ای بابت تولید آثار مستند دریافت کند و از سوی دیگر مستندسازان واقعی و باتجربه خانه نشین شوند! متأسفانه این روزها کمیت برای برخی مدیران بسیار مهم شده و فکر می کنند که تولید انبوه آثار مستند نشانه رشد و ارتقای این گونه سینمایی است در حالی که تولید انبوه به هیچ عنوان نشانه رشد سینمای مستند نیست و ما باید به کیفیت آثار تولید شده بیندیشیم. سه‌شنبه ۸ تیر ۱۳۹۵

 

برجی: ورود بی رویه فیلمسازان بی تجربه آسیب جدی به سینمای مستند وارد کرده است/ سینمای استراتژیک برای مدیران فعلی هیچ معنایی ندارد

رضا برجی عکاس و مستندساز مطرح کشور در رابطه با وضعیت این روزهای سینمای مستند گفت: ورود بی رویه فیلمسازان جوان و بی تجربه آسیب جدی به سینمای مستند وارد کرده و این روزها ما در سینمای مستند به شدت به سمت سطحی گرایی پیش رفته ایم که استمرار این رویه در دراز مدت می تواند منجر به نابودی سینمای مستند در کشور شود. سال ها پیش وقتی که علاقمندان به سینما می خواستند وارد این عرصه شوند مدت ها مجبور بودند در پشت صحنه آثار حضور پیدا کرده و بعد از ماه ها سه پایه جا به جا کردن و دستیاری کارگردانی کم کم تجربه کسب کرده و بعد از سال ها می توانستند به عنوان کارگردان یک فیلم مبادرت به ساخت اثر خود نمایند و شاید به همین علت است که نسلی که از آن دوران باقی مانده جزو شاخص ترین فیلمسازان مستند سینمای ایران شناخته می شود. چهارشنبه ۹ تیر ۱۳۹۵

 

قنبری: دست اندرکاران سینمای داستانی مانع دیده شدن سینمای مستند شده اند/ مدیران رده بالاتر و عوام اندیش جلوی اقدامات موثر مرکز گسترش را گرفته اند

رهبر قنبری کارگردان سینمای ایران در رابطه با وضعیت مستندسازی در کشور گفت: مقصر دید نشدن سینمای مستند وضعیت حاکم بر سینمای داستانی است و دست اندرکاران سینمای داستانی مانع دیده شدن سینمای مستند شده اند! از نظر من ماهیت سینمای مستند و سینمای داستانی هیچ گونه تفاوتی با یکدیگر ندارند چرا که هر دو گونه می خواهند جامعه را با سندیت عقلانی مواجه کنند و فرقی ندارد که برای مواجه سازی جامعه با این سندیت عقلانی تخیل حاکم باشد و بر اساس آن تخیلات فیلم های داستانی ساخته شود و یا اینکه عین سند و استناد برای مخاطب در فیلم های مستند به تصویر کشیده شود. جمعه ۱۱ تیر ۱۳۹۵

 

دریانوش: نیاز به تولید فیلم هایی بر اساس نیاز روز جامعه داریم/ مدیران بر اساس افکار منجمد و خط دهی مدیران بالادستی شان در سینمای مستند کار نکنند

رضا دریانوش کارگردان و تهیه کننده سینما در رابطه با وضعیت فعلی سینمای مستند در کشور گفت: تجربه نشان داده که اگر در سینمای مستند محصول خوبی تولید شود مخاطب برای تماشای آن محصول ترغیب می شود و هیچ گاه یک برند خوب روی دست سازنده اش نمی ماند و ما برای دستیابی به این وضعیت نیاز به تولید فیلم هایی بر اساس نیاز روز جامعه و حضور مدیرانی داریم که بر اساس افکار منجمد و خط دهی مدیران بالادستی شان در سینمای مستند کار نکنند! مدیران باید برای پیشرفت سینمای مستند و ترغیب مردم به سمت تماشای آثار این گونه مهم سینمایی دست به فرهنگ سازی بزنند چرا که تجربه در تمامی زمینه های مختلف در کشورهای دنیا ثابت کرده اگر روی هر کاری فرهنگ سازی صورت بگیرد آن کار می تواند به نحو شایسته ای در میان مردم دیده شود. شنبه ۱۲ تیر ۱۳۹۵

 

میراب اقدم: به کار گیری سیاست های تشویقی می تواند مخاطب عام را ترغیب به تماشای آثار سینمای مستند کند/ مدیران به جای کمیت گرایی به فکر حمایت از تولیدات با کیفیت باشند

شهرام میراب اقدم مستندساز سینمای کشور گفت: متأسفانه تجربه ثابت کرده که مخاطب ایرانی چندان با فیلم های مستند ارتباط برقرار نمی کند و مایل نیست همان پولی را که برای تماشای یک فیلم داستانی در سینما می دهد برای تماشای یک فیلم مستند هم پرداخت کند و از این رو به کار گیری سیاست های تشویقی می تواند مخاطب عام را ترغیب به تماشای آثار سینمای مستند کند. مدیران سینمای مستند در کشور باید اولویت اصلی کارهای را خود را بر روی آشتی مردم با سینمای مستند بگذارند و کاری کنند که عموم افراد جامعه به خوبی با سینمای مستند آشنا شده و تمایل به تماشای این گونه فیلم ها داشته باشند. خوشبختانه از همه نظر پتانسیل بالایی در سینمای مستند ایران وجود دارد که به دلایل مختلف سیستم مدیریتی سینمای مستند هیچ گاه نتوانسته از تمامی این ظرفیت ها و پتانسیل ها برای بهبود این گونه سینمایی استفاده نماید؛ مدیران سینمایی بهتر است به جای کمیت گرایی به فکر حمایت از تولیدات با کیفیت باشند و با کیفی گرایی در سینمای مستند کاری کنند که همگان تماشای این آثار را در اولویت خود قرار دهند. یکشنبه ۱۳ تیر ۱۳۹۵